0 532 450 7514
tr
Sosyal Medya Hesaplarımız

Tez Nasıl Yazılır? Tez Yazma YöntemleriTez Yazımı,Tez Yazdırma Ücretleri,Tez Yazdırma,Tez Ofisi

Anasayfa » Tez Nasıl Yazılır? Tez Yazma Yöntemleri

YÖNTEMLERLE İLGİLİ ÖRNEKLER

  1. TÜRKÇE ANKET MODEL (SPSS)

Araştırmanın Amacı

Araştırmanın temel amacı, elde edilen verilerle hasta memnuniyeti ile algılanan kalite arasındaki ilişkinin ortaya konmasıdır. Bu amaçla Acıbadem Hastanesinden hizmet alan hastaların memnuniyet düzeyleri ile bu hizmete yönelik algılanan kalite ortaya konmuştur. Araştırmanın bir diğer amacı hasta memnuniyeti ve algılanan kalitenin cinsiyet, yaş, medeni durum, eğitim düzeyi, gelir düzeyi, verilen hizmetin süresi ve hizmeti değerlendirilen birime göre anlamlı bir şekilde farklılaşıp farklılaşmadığını ortaya koymaktır.

Araştırmanın hipotezleri aşağıdaki gibidir;

Ana Hipotez: Katılımcıların algıladıkları kalite ile memnuniyetleri arasında anlamlı bir ilişki vardır.

H1: Katılımcıların memnuniyetleri cinsiyetlerine göre farklılaşmaktadır.

H2: Katılımcıların algıladıkları kalite cinsiyetlerine göre farklılaşmaktadır.

H3: Katılımcıların memnuniyetleri medeni durumlarına göre farklılaşmaktadır.

H4: Katılımcıların algıladıkları kalite medeni durumlarına göre farklılaşmaktadır.

H5: Katılımcıların memnuniyetleri yaşlarına göre farklılaşmaktadır.

H6: Katılımcıların algıladıkları kalite yaşlarına göre farklılaşmaktadır.

H7: Katılımcıların memnuniyetleri eğitim düzeylerine göre farklılaşmaktadır.

H8: Katılımcıların algıladıkları kalite eğitim düzeylerine göre farklılaşmaktadır.

H9: Katılımcıların memnuniyetleri gelir düzeylerine göre farklılaşmaktadır.

H10: Katılımcıların algıladıkları kalite gelir düzeylerine göre farklılaşmaktadır.

H11: Katılımcıların memnuniyetleri hizmeti değerlendiren birime göre farklılaşmaktadır.

H12: Katılımcıların algıladıkları kalite verilen hizmetin süresine göre farklılaşmaktadır.

H13: Katılımcıların memnuniyetleri hizmeti değerlendiren birime göre farklılaşmaktadır.

H14: Katılımcıların algıladıkları kalite verilen hizmetin süresine göre farklılaşmaktadır.

Araştırmanın Modeli

İlişkisel tarama modelinin tercih edildiği bu araştırmada temel olarak hasta memnuniyeti ile algılanan kalite arasındaki ilişki ortaya konmuştur. Diğer bir ifadeyle bağımlı değişken olan hasta memnuniyeti ile bağımsız değişken olan algılanan kalite arasındaki ilişkinin ortaya konması araştırmada ilişkisel bir tarama modelinin tercih edilmesini sağlamıştır.     

Verilerin Toplanması

Çalışmada, verilerin elde edilmesi amacı ile anket yöntemine başvurulmuştur. Anketler, yüz yüze olacak şekilde katılımcılara ulaştırılmıştır. Anketlerin cevaplanmasında, hastalardan ad ve soyad gibi kişisel bilgileri ortaya koyacak sorulara yer verilmemiştir. Böylece, hastaların anket içerisindeki sorulara samimi bir şekilde cevap vermesi sağlanmıştır. Anket içerisinde toplam 28 soru bulunmaktadır. Anketin birinci bölümünde demografik sorular yer alırken, ikinci bölümde hasta memnuniyetine yönelik sorular bulunmaktadır. Anketin üçüncü ve son bölümünde hizmet kalitesine yönelik sorular vardır. Anket uygulamasından elde edilen veriler SPSS 25.0 sürümünde çözümlenmiştir.

Araştırmanın Sınırlılıkları Ve Varsayımları

Bu araştırmanın birincil sınırlılığı kendisine konu edindiği literatürdür. Araştırma içerisindeki kavramlar ilgili literatürden hareketle tanımlanmıştır.

Araştırmanın ikincil sınırlılığı araştırmada kullanılan ölçeklerdir. Hasta memnuniyeti ve algılanan kalite kavramları araştırma kapsamında kullanılan ölçeklerle değerlendirilmektedir. Bununla beraber katılımcıların ankete samimi ve dürüst bir biçimde cevap verecekleri varsayılmaktadır.

Bu araştırmanın bir diğer sınırlılığı anketlerin uygulandığı örneklem grubudur.  Acıbadem hastanesinden hizmet alan hastaları kapsamaktadır.

Araştırmanın Evreni Ve Örneklemi

Bu araştırmanın evrenini Acıbadem Hastanesinde hizmet alan hastalar oluşturmaktadır. Araştırma örneklemi ise hastalar arasından basit tesadüfi örneklem yöntemi ile seçilecek 300 kişiden oluşmaktadır. Bu örnekleme metodunda evrendeki kişilere eşit bir seçilme şansı tanınması esastır.

  1. İNGİLİZCE ANKET MODEL (SPSS)

Statement of the Problem

Customer experience is the experience that creates the value that your customers give to your company with the simplest definition. It is the value that the customer gives to the company during the process that starts before the customer comes to the business, continues while receiving the service and continues for a while after leaving the business. Therefore, all of the points of contact complement each other just like pieces of a puzzle and create the total customer experience.

Customer experience refers to the total value your customers give to your brand in line with their relationship at each point they come into contact with your brand. This value is composed of emotional evaluations based on concrete data at the points of contact. All the points of contact complement each other just like pieces of a puzzle and create the total customer experience.

Purpose of the Study

The purpose of this study was to investigate the effects of customer experience on the purchasing purpose with related factors including gender, economic status, profession, and customer loyalty.

Hypotheses / Research Questions

Businesses in today’s world are required to focus on the customer satisfaction and brand loyalty through customer experience efforts. In this study, we intended to investigate customer experience in relation to some important features such as age, economic status, gender, brand loyalty, purchasing urge, and drive impulse. Current entrepreneurships also requires grasping important skills and features from the employees to gain trust of customers and promote customer loyalty toward the company brands, products, or services.

For these purposes, the following hypothesis were expected in terms of acquiring the purposes of this study:

 

H1: There is no statistically significant difference between male and female (gender) in terms of the customer experience.

H2: There exists a positive correlation between the economic level and the purchasing intention.

H3: There exists no statistically significant difference between profession and purchasing intention.

H4: There exists no statistically significant difference between age and customer experience.

H5: There exists a statistically significant difference between education and purchasing intention.

H6: There exists a statistically significant difference between work experience and customer experience.

H7: There exists a statistically significant difference between customer experience and purchasing intention.

 

Research Design

This proposed study was designed as quantitative research methodology. The items on the sociodemographic forms were responded by the participants and the collected data were classified based on the sociodemographic factors. They included age, gender, education, employment, and preference of telecom companies.

In the second part of the study, items on the customer experience and purchase intentions were collected and analyzed according to the descriptive analysis to identify any existing relationship and correlations between customer experience and customer purchase intentions. They were also compared and analyzed based on the sociodemographic features of the participants.

 

The Participants

The universe of this study included all the telecom customers in the city of Istanbul. A total of 523 individuals participated in the study. However, after carefully eliminating incomplete and statistically inappropriate responses and participants, the sample consisted of 416 participants selected out of the customers, who experiences any types of  telecom services. The participants were randomly selected from the customers who experience any kinds of telecom-based firms regarding their cellphone, internet, or other telecommunication disputes. Some issues of the participants who experienced such issues were as follows: opening a phone line, wireless and internet service-related reasons, and other telecom services related businesses.

The participants were asked to volunteer participate in the study. The ages of them were between 18 and 64 years old with an average of 27.6. Most of them (%57) were female customers. The participants mostly earn 6500 TL or more for their monthly salaries. Sociodemographic factors of the participants are listed and classified in table 4.1.

Procedures

Data collection process was conducted based on being volunteer and being a telecom customer of any national companies including Turkcell, Turk Telekom And Vodafone. The participants in order to be included in the study were required to have some experience in regard to be a customer to this aforementioned telecom market giants. These three telecom companies covers the populations of the country for their communication and telecom business needs.

            Data Collection Tools

Data collection tools included two separate questionnaires. First data collection material, sociodemographic information form, was developed by the researcher to collect data regarding the participants’ sociodemographic features. Six typical sociodemographic questions were included in the form. They included important characteristics of the participants such as gender, age internals, employment status and type of profession, education levels, working experience, and monthly income figures. Such questions were determined to compare their customer experience (CX) and purchase intention or impulsive buying (IB) behaviors based on their sociodemographic belongings.

Second data collection instrument “Customer Experience Scale” was initially developed by Tavsan (2016). It originally included 12 items on the inventory. However, we only adapted seven questions designed to measure customer experience for the purposes of the study.

Second part of the data collection instruments was called “Impulsive: Buying Impulsive Scale” and initially developed by Rook and Fisher (1995) to investigate what causes the costumers to purchase a product. The inventory originally  It could be stimulus-driven or intentional and resistant to spontaneous buying stimuli.

 

Data Collection Procedures

In order to reach bigger audience, we have decided to utilize google data collection program online and sent messages to the companies and institutions to be volunteer to participate in the study if they have been a telecom customer for any certain period of time. That was the only requirement for participating in the data collection process. Any levels of ages and any types of professions were welcome to participate and contribute the study.

Items on the questionnaire were uploaded in the online questionnaire system. Necessary information regarding the purpose of the study and how to answer the items was explained on the study website.

Then, we have notified people via social media, email, and messages for promoting the website and asked them to participate in our study. We asked our friends to participate and answer the items in the questionnaire. They were asked to share the form within their contact list in their social media. Some of them agreed to submit their responses online. Data were collected during October 2019. Average completion time to answer the items was about 30 minutes for the questionnaires.

They were asked to respond two types of forms to provide their sociodemographic characteristics, customer experience, and purchase intentions. Sociodemographic form included a total of six questions regarding their sociodemographic features. The questions had pre-determined choices that specifies the level, range and types of the features.

The second part of the questionnaires (customer experience and customer intention) was structured based on the five-point Likert scale. The participants answered the items based on the ‘definitely disagree’ (1) to ‘definitely agree’ (5) continuum scale for the statements in the questionnaire. It consisted of a total of nine questions with a possible score of ranges from 9 to 45 points. Later, responses of each participant were converted into an overall total score. Some of the questions were designed in a negative response form to identify the participants who were not serious in answering the questions or randomly selecting the choices.

 

Data Analysis Procedures

Following data collection process, collected data were analyzed according to the purposes and hypothesis of the study. Data analysis process was conducted by using a statistical analysis program (SPSS) to reveal relationships, tendencies, and any existed correlations and regressions among the variables. Mean scores, standard variations, frequencies, correlation coefficients, t-test, p-values, and other important statistical analysis were carried out.

 

Reliability and Validity of the Data Collection Tools

The reliability and validity of the scales in the inventory were conducted in separate studies. In the study, we have utilized previous reliability and validity scores since the group of the participants in this study revealed some similarities to the corresponding studies. Validation and reliability of the first part scale (Customer Experience Scale) were completed by Tavsan (2016) and its Cronbach’s alpha values were calculated .81. the scale produced average reliable factors of .89 and so convergent validity is satisfied.

The reliability and validity of Impulsive: Buying Impulsive Scale were conducted by Rook and Fisher (1995). They applied the inventory with two samples, each containing 281 and 212 undergraduate students. They also included 104 respondents in a field study at a shopping mall. For the first sample group, their results indicated significant factor loading ranged between .60 and .81 for the items and for internal consistency between the items the coefficient alpha was calculated .88. The Cronbach alpha for the respondents at the mall was reported to be .82. Mean scores for only nine items on the questionnaire were found 25.1 for the second sample group and 21.5 for the third sample group.

 

Table 3.1 Reliability Levels according to Cronbach’s alpha

RELIABILITY LEVELS
Very high reliable (.90 – 1.00)

High reliability (.80 – .90)

Medium reliability (.70 – .80)

Low reliability (.60 – .70)

Very low reliability (.50 – .59)

Not-reliable reliability (<.50)

Same level and degree

Same degree, different levels

One level and one degree of difference

One level and two degrees of difference

Two degrees of difference

More than two degree of freedom

 

Reliability defines internal consistence of a measure (e.g. test, scale, inventory, group of items). It measures how reliable of the items in the test with each other. It is often used in statistics and psychometrics. A test is supposed to possess a high reliability if it creates alike results under steady conditions. Overall, a test is expected to measure what it aims to measure. It ranges between – 1 and +1.

A negative reliable score is not ideal for a test and if that’s the case, all of the items in the questionnaire should be revised. Normally, it ranges between 0 and +1 depending on the internal consistency of the items in the data set. Reliability status could be described based on reliability levels in the above table. According to above table, less than a score of .50 means that the test is not reliable. In the test is unreliable, the findings and consequences provided would be considered flawed, biased, or incorrect for any purposes stated in the study.

Table 3.2 Reliability (Cronbach’s alpha) Scores of the Sub-sections of the Questionnaire

CXIBTOTAL
NUMBER OF ITEMS7916
CRONBACH’S ALPHA (a).97.83.91

 

Table 4.3 shows that reliability scores (Cronbach’s alpha) for each section of the questionnaire. Two sections of the inventory were found to have a Cronbach’s alpha of more than .90 (.97 for customer experience and .87 for market maven). These two sections reliability scores are very high so the findings from such sections have very high reliability. The other two sections, customer loyalty and impulsive buying, had reliability scores of .87 and .83 (high reliability). In conclusion, the overall Cronbach’s alpha of the questionnaire was calculated as .91 (very high reliability). That proves that the items on the questionnaire were very high reliable.

 

Table 3.3 Correlation coefficient (r) scores and the strength of the relationship

 

Strengths

Correlation coefficient (r)
PositiveNegative
Strong correlation0.8 – 1.0– 1.0 to – 0.8
Moderate correlation0.5 – 0.8– 0.8 to – 0.5
Weak correlation0.3 – 0.5– 0.5 to – 0.3
No correlation0 – 0.3– 0.3 to 0.0

 

Correlation (Table 3.3) is considered as one of the most important statistical outcome for identifying any relationships between variables. It also contributes to the regressions analysis between them. This important statistical value similar to the reliability number is measured between – 1 and + 1 according to a distinct formula that is used to calculate it statistically. If the correlation is found positive, the relationship between two variables is said to be correct proportion. That means that if one goes up the other variable goes up at the rate described by the correlation coefficient number. If it is negative, then an inverse proportion exists between the variables. This shows that if one of the variables goes up, the other variable goes down at the same rate described by the correlation coefficient. Above table could be used to identify the correlation between two data sets (variables).

Limitations

This thesis study was enforced to limit the findings based on some limitation situations as follows:

  • The findings are limited to the group of people who responded to the items on the questionnaires.
  • The group of the participants included in the study consisted of the individuals who volunteered to participate in the study.
  • The study is limited to the data collected during the specific period of time.
  • The findings of the study are limited to data provided from the data collection instruments (questionnaires).
  1. AMOS MODEL

Araştırmanın Amacı ve Önemi

Bu araştırmanın temel amacı bireysel aidiyet duygusunun işletmelerde inovatif performans üzerindeki doğrusal etkilerinin incelenmesidir. Araştırmanın ikincil amacı, bireysel aidiyet duygusu ile inovatif performans ilişkisinde entelektüel sermaye unsurlarının ve demografik değişkenlerin dolaylı etkilerinin ortaya çıkarılmasıdır.

Araştırmanın Kuramsal Temeli

Araştırmanın temelini, kaynak temelli rekabet avantajı oluşturmaktadır. Rekabet avantajı, iktisadi, sosyal ve psikolojik çok yönlü bir kuramdır. Rekabet avantajı stratejik yönetimde üstün başarının vazgeçilmez şartı olarak bilinmektedir (Porter, 1985). Rekabet avantajı, teoride hiç rekabet olmayan bir ortamda elde edilebilir. Pratikte ise işletmenin kendine özel kaynaklarından zamanla ve inovatif yaklaşımla elde edilmektedir (Peteraf 1993). Rekabet avantajı kuramı dahilinde kaynak temelli, öz yetenekler temelli, bilgi temelli, ilişki temelli, pazar temelli ve geçici rekabet avantajı yaklaşımları mevcuttur. Bu tezin aidiyet duygusu, entelektüel sermaye ve inovatif performans ilişkileri bağlamında soyut kaynaklar üzerine kurgulandığı dikkate alınarak bilgi temelli rekabet avantajı üzerine dayandırılmasının daha uygun olacağı düşünülmüştür.

Bilgi temelli rekabet avantajı yaklaşımından somut işletme kaynakları bir yana bırakılmakta ve soyut kaynakların işletme performansı üzerinde etkili olduğu iddia edilmektedir.  Bilgi, günümüzde firmaların sahip oldukları stratejik konuma ulaşmalarında vazgeçilmez öneme sahip bir kaynaktır. Bu nedenle bilgi sürekli geliştirilmesi gereken bir kaynak olmalıdır. Taklit edilmesi diğer kaynaklara göre daha zordur. Diğer işletme kaynaklarıyla bütünleşmelidir. Aslında bilgi, kaynakların bütünleştirilmesi için de gereklidir. Bu özellikleri, bilgiyi tüm inovatif girişimlerin başlatıcısı yapmaktadır. Bilgi, bir rekabet avantajı kaynağı olarak entelektüel sermaye kavramıyla da yakın ilişkilidir. İşletme süreçleri, kabiliyetleri ve ilişkileri birer entelektüel sermaye unsuru olmakla birlikte aynı zamanda bir bilgi bütünüdür. İnovatif ürün ve hizmetlere sahip olunan bilgi oranında ulaşılabilir (Dyer ve Singh, 1998).  Bilgi temelli rekabet avantajı, entelektüel sermaye ile olan bu özel konumu nedeniyle yeniliklerin kaynağı olmakta ve araştırmanın üzerine inşa edilebileceği bir kuram olmayı hakketmektedir (Lu, 2005).

Yapısal sermaye ve müşteri sermayesi de soyut entelektüel sermaye unsurlarındandır. Firmaların süreç ve sistemlerinin düzenli çalışmasını sağlamakta, müşteri ve çalışanlar arasındaki ilişkileri düzenlemektedir. Bu yönüyle bu iki unsur da insani sermaye kadar inovatif performanstan sorumlu olmaktadır (Paiva, Roth, ve Fensterseifer, 2008)

Araştırma Varsayımları ve Sınırlılıkları

Araştırmanın temel varsayımı içinde birincil veri elde edilen evrende bireysel aidiyet, entelektüel sermaye ve inovatif performans terminolojisinin ve anlamlarına dair ortak bilginin mevcut olduğudur. Katılımcılardan alınan bilginin tarafsız ve doğru olduğu bir başka araştırma varsayımımızdır. Üçüncü ve son varsayımımız tutum ölçeği tekniği ile araştırma değişkenlerine yönelik elde edilen düşüncelerin teori ve pratikteki karşılıklarının aynı olduğudur. Yani ölçüm araçlarının isteneni ölçtüğü ve bunun gerçek yaşamda yaşanan durumlar olduğu varsayılmaktadır.

Temel araştırma kısıtımız, zaman ve bütçe olmuştur. Bu nedenle örneklem ve araştırma değişkeni sayısı sınırlı tutulmuştur.

Araştırma Soruları

Araştırma literatürü hakkında verilen bilgiler ve hipotezlerimiz dikkate alınarak temel araştırma soruları aşağıdaki gibi listelenmektedir.

  1. Bireysel aidiyetin entelektüel sermaye üzerinde etkisi var mıdır?
  2. Bireysel aidiyetin inovatif performans üzerinde etkisi var mıdır?
  3. Entelektüel sermayenin inovatif performans üzerinde etkisi var mıdır?
  4. Bireysel aidiyetin inovatif performans üzerinde etkisinde entelektüel sermayenin bir rolü var mıdır?

Araştırma Hipotezleri

Araştırma sorularına cevaplar almak amacıyla hazırlanan hipotezlerimiz Tablo 1’de listelenmiştir.

Tablo 1. Araştırma Hipotezleri Tablosu

No.  
H1Bireysel aidiyet, entelektüel sermayeyi pozitif etkiler.
H2Entelektüel sermaye, yapısal sermayeyi pozitif etkiler.
H3Entelektüel sermaye, inovatif performansı pozitif etkiler.
H4Bireysel aidiyet, inovatif performansı pozitif etkiler.
H5Entelektüel sermaye, müşteri sermayesini pozitif etkiler.
H6Bireysel aidiyetin inovatif performansa olan pozitif etkisinde entelektüel sermayenin pozitif kısmi aracı etkisi vardır.

 

Önerilen Araştırma Modeli

Araştırma değişkenleri arasındaki ilişkileri test etmeye yönelik kurulan tüm doğrusal ve aracı etki hipotezlerinin yerleştirildiği araştırma modeli önerisi Şekil 1’de görülmektedir.

Araştırma Yöntemi

Araştırma, karşılıklı ve nedensel ilişkileri ölçme ve test etmeye yönelik kantitatif bir araştırmadır. Bireysel aidiyet bağımsız, entelektüel sermaye aracı, inovatif performans bağımlı değişken olarak dizayn edilen çalışmada karmaşık ilişkiler tek hamlede yapısal eşitlik modellemesi ile ölçülüp test edilmiştir. Yapısal eşitlik modelinde gözlenen değişkenler araştırma ölçeklerimizin maddeleri, örtük değişkenler de bireysel aidiyet, entelektüel sermaye ve inovatif performans olmuştur. Sahadan aldığımız birincil verinin modelimizi destekleyip desteklemediğini ortaya koymak için ölçüm ve yapısal model olmak üzere iki aşamalı analiz yapılmıştır. Ölçüm modelinde araştırma enstrümanlarının geçerlik ve güvenilirlikleri test edilmiştir. Ardından, elde edilen geçerli ve güvenilir bireysel aidiyet, entelektüel sermaye ve inovatif performans örtük değişkenleri arasında ilişki ağı kurgulayan yapısal model ve yol diyagramı yapılmıştır.

4.7.1. Araştırma Evreni ve Örneklem

Yapısal eşitlik modeli ile analiz edilen veri için örneklem büyüklüğü hesaplamasında evrenin büyüklüğünden yola çıkılarak yapılan hesaplamadan farklı bir yol izlenir. Yapısal eşitlik modeli ile hipotez testi amacıyla a-priori örneklem büyüklüğü hesabı yapılmıştır (Westland, 2010: 476-477). Formül parametreleri, A-priori Sample Size Calculator for Structural Equation Models otomasyonuna araştırma modelimize mahsus olarak Tablo 7’deki gibi girilmiş ve istatistiki olarak anlamlı etkinin tespiti için gerekli minimum örneklem sayısı 128 olarak bulunmuştur(Soper, 2018). Araştırmada ulaşılan ve yapısal eşitlik analizlerinde kullanılan geçerli örneklem büyüklüğü 269 olmuş ve minimum sayının çok üzerinde veri elde edilmiştir.

Örtük değişken sayısı formülde 5 olarak girilmiş olup araştırma modelimizde birbiri ile ilişkili olduğu iddia edilen tüm yapıların toplamıdır. Gözlenen değişken sayısı formülde 18 olarak girilmiş olup modelde yer alan örtük değişkenleri oluşturan madde sayılarının toplamıdır. Tablo 2’de formülde araştırma modeline ait girilen değerler sunulmuştur.

Tablo 2. Araştırma Modeli A-Priori Örneklem Büyüklüğü Hesabı

Beklenen etki büyüklüğü (Anticipated effect size)0,5
Istenen istatistiki güç düzeyi (Desired statistical power level)0,8
Örtük değişken sayısı (Number of latent variables)5
Gözlenen değişken sayısı (Number of observed variables)18
Olasılık düzeyi (Probability level)0,05
Model yapısı için en az örneklem (Minimum sample size for model structure)128

A-priori örneklem hacmi hesabında 3 formül kullanılmıştır. Formüller aşağıda verilmiştir:

  1. Hata fonksiyonu:

dt.

  1. Minimum örneklem büyüklüğü sınır değeri (bir yapısal eşitlik modeli):

n= max (n1,n2)

halinde

n1= [ 50 ()2 -450 () + 1100]

n2=[  (A () -B + D) + H +  (A (+H)2 + 4AH (A+2B-C-2D))]

A= 1-

B=

C=

D=

H= ()2

j gözlemlenen değişken sayısı, k örtük değişken sayısı, ρ iki değişkenli normal rastgele bir vektör için yordanan Gini korelasyonu, δ beklenen etki büyüklüğü, α Sidak düzeltilmiş Tip 1 hata oranı, β Tip II hata oranı ve z standart normal değerdir.

  1. Normal dağılım kümülatif dağılım fonksiyonu (CDF):

µ ortalama, σ standart sapma ve erf hata fonksiyonudur.

 

4.7.2. Veri Toplama Araçları

Araştırmada birincil veri elde etmek için inovatif performans ölçeği, bireysel aidiyet ölçeği ve entelektüel sermaye ölçeği olmak üzere üç farklı ölçek kullanılmıştır. Bu ölçeklerden gelen bilgi, 5 li Likert skalası ile kodlanarak kantitatif nitelik kazandırılmıştır. Ölçekler Türkçe ’ye çevrilmiş çalışmalardan alınmış ve çevirileri sadeleştirilerek kullanılmıştır.

4.7.2.1. İnovatif Performans Ölçeği

Organizasyonlarda inovatif performans ölçümü amaçlayan farklı araçlar geliştirilmiştir. Danimarka Örgütsel İnovasyon Araştırması (Martensen, Dahlgaard, Park-Dahlgaard ve Gronholdt 2007), Ürün İnovasyon Etkinlik Ve Verimlilik Performansı Araştırması (Alegre ve Chiva 2006), Örgütsel İnovatiflik Yapısı (Wang ve Ahmed 2004), Utah İnovasyonu Destekleyen Örgüt Kültürü Araştırması (Chandler, Keller ve Lyon 2000), bunlar içinde öne çıkan ölçüm araçları ve çalışmalardır.

Wang ve Ahmed (2004) in Örgütsel İnovatiflik Yapısı ölçüm aracı araştırmamızda kullanılmak üzere benimsenmiştir. Ölçek, ürün inovasyonu, pazar inovasyonu, süreç inovasyonu, davranışsal inovasyon ve stratejik inovasyon olmak üzere beş boyut altında dörder maddeden toplam 20 maddeden oluşmaktadır. Araştırmacılar ölçek boyutları için (α=0,87) ile 0(α=0,6388) arasında değişen güvenilirlik katsayıları bildirmişlerdir. Ölçek maddelerinin puanlaması “1= kesinlikle katılmıyorum” ile “5= kesinlikle katılıyorum” şeklinde beş basamaklı Likert ölçeği ile yapılmıştır. Bazı maddeler ters kodlanmıştır, ordinal düzeyde ölçüm yapmaktadır. Ölçekten alınan yüksek puan, yüksek inovatif performans algısını anlatmaktadır.

4.7.2.2. Bireysel Aidiyet Ölçeği

Bireysel aidiyetin ait olma, tatmin olma ve dikkate alınma boyutlarına sahip olmakla Stamper ve Masterson (2002), tarafından yedi maddeden oluşan ve iç tutarlılık katsayısı (α=0,88) olarak raporlanan bir ölçek kullanılarak ölçülmüştür. Araştırmamızda bu ölçeğin Türkçe versiyonu kullanılmıştır. Ölçek maddelerinden biri “kendimi işyerimin bir parçası gibi görüyorum” şeklindedir. Ölçek maddelerinin puanlaması “1= kesinlikle katılmıyorum” ile “5= kesinlikle katılıyorum” şeklinde beş basamaklı Likert ölçeği ile yapılmıştır. Bazı maddeler ters kodlanmıştır, ordinal düzeyde ölçüm yapmaktadır. Ölçek üç değişkeni (ait olma, tatmin olma ihtiyacı ve dikkate alınma) içine alan tek boyut olarak bildirilmiştir. Ölçekten alınan yüksek puan, bireysel aidiyetin yüksek oluşunu anlatmaktadır.

4.7.2.3. Entelektüel Sermaye Ölçeği

Entelektüel sermaye, Youndt ve diğ., (2004) nin insan sermayesi, yapısal sermaye ve müşteri sermayesi olmak üzere üç boyuttan oluşan 14 maddeli Entelektüel Sermaye Ölçeği kullanılarak ölçülmüştür. Ölçeğin orijinalinde insan sermayesi (α=0,81), yapısal sermaye (α=0,62), müşteri sermayesi (α=0,88) güvenilirlik değerleri bulunmuştur.

Türkçe versiyonu kullanılan ölçeğin sırayla insan, müşteri ve yapısal boyutlarından alınan örnek maddeler şu şekildedir. “İşyerimdeki çalışanlar çok yetenekli kişilerdir.”, “İşyerimdeki çalışanlar sorunları teşhis etmek ve çözmek için birbirleri ile iş birliği içine girerler.” “İşletmemiz patent ve lisanslama yöntemleri ile bilgiyi saklamakta ve korumaktadır.” Ölçek maddelerinin puanlaması “1= kesinlikle katılmıyorum” ile “5= kesinlikle katılıyorum” şeklinde beş basamaklı Likert ölçeği ile yapılmıştır. Bazı maddeler ters kodlanmıştır, ordinal düzeyde ölçüm yapmaktadır. Ölçek üç değişkeni (ait olma, tatmin olma ihtiyacı ve dikkate alınma) içine alan tek boyut olarak bildirilmiştir. Ölçekten alınan yüksek puan, yüksek entelektüel sermayeye işaret etmektedir.

İşlem

Anketler işyerlerinden izin alınarak çalışanların iş dışı zamanlarında doldurtuldu. Önce anket hakkında bilgi verildi, ardından açıklama isteklerine cevap verildi ve çalışanların birbirlerini etkilemeden ve verdikleri cevapları görmeden doldurmalara sağlandı. Bir anket yaklaşık 15-20 dakika sürede tamamlandı.

Veri Düzenleme

Analizler öncesinde veri düzenleme Katılımcı düzeyinde ve değişken düzeyinde olmak üzere iki grupta gerçekleştirilmiştir.

4.9.1. Katılımcı Düzeyinde Veri Düzenleme

Ham veri setinde 279 katılımcı bulunmaktadır. Verinin analize hazırlanması kapsamında veriyi analize hazırlayan birtakım düzenlemeler yapılmıştır. Bu kapsamda öncelikle katılımcılar matrisinde katılımcıların hiç işaretleme yapmadıkları ya da aynı seçenekleri bilinçsiz ve irade kullanmadan işaretledikleri durumları saptamak için katılımcı satırlarının standart sapmaları hesaplanmıştır. 279 katılımcıdan 8 inin standart sapmasının 0 ila 0,5 arasında olduğu görülmüş, incelendiğinde bunların büyük bir kısmının hiç işaretleme yapmadığı, birinin hep aynı seçeneği işaretlediği tespit edilmiş ve bunun doğal bir davranış olmayacağı düşünülerek ve 4,17,40,41,118,158,168, ve 211 numaralı katılımcılar veri setinden çıkarılmıştır. Bu işlemden sonra veri setinde 271 katılımcı kalmıştır.

4.9.2. Araştırma Değişkenlerinde Veri Düzenleme

Veri matrisinde toplam 49 madde bulunmaktadır. Bunlardan 8’i demografik sorular, 7’si bireysel aidiyet ölçeği maddeleri, 14’ü entelektüel sermaye ölçeği maddeleri, kalan 20’si inovatif performans ölçeği maddeleridir. Değişkenlerde yapılan veri düzenlemeler kapsamında öncelikle, değişken isimlerine kolay anlaşılır kısaltmalar atanmıştır. Her bir önerme ve sorunun nominal, ordinal ve sürekli olmak üzere hangi düzeyde ölçüldüğü belirlenmiştir. Değişkenlerin standart sapmalarının 0,49’un altına inmediği görülmüştür.

İkinci olarak, katılımcıların soruları okumadan kısa sürede aynı yönde yanıtlar verme girişimlerini önlemeye yönelik ölçeklerimize rastgele yerleştirilen 5 adet ters kodlanmış maddenin kodları düzeltilmiştir.

Üçüncü olarak kayıp değerler düzenlemesi yapılmıştır. Öncelikle Tablo 4’de görüldüğü üzere değişkenlerdeki kayıp değer oranını %3’ün üzerine çıkmamaktadır. Sınır değer %20’nin aşılmadığının görülmesi nedeniyle hiçbir değişken veri setinden çıkarılmamıştır. Ardından kayıp değerlerin tesadüfi olup olmadığını test etmek amacıyla ölçeklerin EM (expectation-maximization) değerleri hesaplanmıştır. Hesaplama sonuçları Tablo 3’de verilmiştir.

Tablo 3. Ölçekler ve Alt Boyutlarına Ait EM Test Değerleri

BA Little’ın MCAR testi: Ki Kare = 5,714, SD = 6, Sig. = ,456
ES Little’ın MCAR testi: Ki Kare = 266,948, SD = 93, Sig. = ,000a
IP Little’ın MCAR testi: Ki Kare = 205,891, SD = 84, Sig. = ,000

ES (entelektüel sermaye) ve IP (inovatif performans) ölçeklerinin değerlerinin istatistiki olarak anlamlı (p<0,05) yani MNAR (missing not at random), BA (bireysel aidiyet) ölçeğinin istatistiki olarak anlamsız (p>0,05) yani MCAR (missing completely at random) olduğu görülmüştür. Buna göre bireysel aidiyet ölçeğindeki kayıp değerler iradi olmayıp tesadüfidir.

Bireysel aidiyet için kayıp değerlerin dizi ortancası ile doldurulmasında sakınca görülmemektedir. Fakat, araştırma modelinin testi için yapısal eşitlik analizinde uyum iyiliği düzeltme indeksleri üretilemeyeceğinden veri setinde kayıp değer bulunmaması gerekmektedir (Garson, 2015). Bu nedenle diğer iki ölçeğimizde de aynı işlem gerçekleştirilmiş, kayıp değerlerin yerine kategorik ve hiyerarşik değişkenler için ortanca değer ataması yoluna gidilmiştir.

Dördüncü olarak veri setinde sürekli nitelikte veri bulunmadığından sıra dışı değer sorunu da bulunmadığı belirlenmiştir.

Beşinci olarak, Tablo 4’de görüldüğü üzere veri setinde çarpıklık ve basıklık değerlerinin 2 ila -2 arasında değiştiği, eşik değerlerin aşılmadığı ve verinin normal dağılım sınırları içinde olduğuna hükmedilmiştir (Hair vd., 2010).

Tablo 4. Araştırma Değişkenleri Kayıp Değer, Standart Sapma, Çarpıklık ve Basıklık Değerleri

 

 NKayıp değer%Std. sapmaÇarpıklıkBasıklık
Cinsiyet271,0,498-,216-1,968
Yaş271,0,884,751,663
Egitim271,0,992-,763,204
Firmadakıdem271,01,435,728-,448
Ilkortatahsiliyaşanyer2633,02,307,700-1,140
Sektör271,02,917-,775-1,003
Personelsayı271,01,080-,475-1,242
Firmayıllıkgelir270,41,200-,031-1,570
BA12652,21,269-,236-,814
BA2271,01,276-,418-,776
BA3271,01,281-,671-,604
BA4271,01,181-,594-,467
BA5271,01,247-,332-,666
BA6271,01,149-1,022,581
BA7271,01,161,143-,973
IChc1271,01,019-,514-,062
IChc2270,41,239-,083-,980
IChc3270,41,060-,337-,645
IChc42652,21,091-,837,074
IChc5269,71,095-,428-,324
ICsc1269,71,171-,909-,087
ICsc2270,41,209-,765-,291
ICsc3270,41,213-,508-,735
ICsc4270,41,172-,255-,728
ICsc5270,41,146-,591-,323
ICoc12681,11,457-,083-1,403
ICoc2269,71,354-,352-1,068
ICoc3270,41,309-,373-,938
ICoc42661,81,262-,601-,557
INüryn1269,71,165-,442-,370
INüryn2270,41,148-,204-,427
INüryn3270,41,240-,142-,822
INüryn42661,81,291-,126-1,072
INsryn1270,41,160-,387-,494
INsryn2270,41,181-,162-,633
INsryn3270,41,122-,382-,585
INsryn4270,41,071-,514-,027
INpzyn12652,21,087,331-,522
INpzyn2269,71,202-,402-,561
INpzyn3269,71,129-,051-,561
INpzyn4269,71,236-,320-,703
INdvyn1269,71,213-,355-,694
INdvyn2269,7,999-,852,270
INdvyn32681,11,028-,602,051
INdvyn4269,71,074-,710,031
INstyn1269,71,103-,163-,344
INstyn2269,71,140-,256-,379
INstyn3269,71,199-,348-,615
INstyn4269,71,277-,199-,950

 

Tablo 4’e bakarak verinin normal dağıldığına dair kanaat oluşmuştur. Bunun üzerine mevcut veri ile tanımlayıcı ve parametrik test edici analizlere başlanmıştır.

4.10. Analizlerde Kullanılan İstatistik Araç ve Teknikler

Analiz araçları olarak bireysel lisanslı SPSS ve AMOS 21 ve EXCEL 2010 kullanılmıştır. Analizler kapsamında; yüzdelik ve sıklık tabloları, veri düzeltme amaçlı standart sapma ve kayıp değer analizleri, açımlayıcı faktör analizleri, ölçüm modeli üzerinde doğrulayıcı faktör analizi, Pearson korelasyon analizi, yapısal eşitlik modellemesi ve kapsamındaki hipotez testleri ile istatistiki güç analizi yapılmıştır.

  1. TÜRKÇE SÖYLEM ANALİZİ MODEL

Araştırmanın Amacı ve Önemi

Bu çalışmanın amacı Türkiye’de farklı ideolojik anlayışlara sahip olan ve tirajı yüksek üç gazetenin cumhurbaşkanlığı seçim sürecinde cumhurbaşkanlığı adaylarına yönelik birinci sayfadan verdiği haberlerin içeriklerini analiz etmektir. Siyasal hayatın önemli unsurlarından olan yazılı basının cumhurbaşkanlığı seçim sürecinde adaylara yönelik birinci sayfadan verdiği haberlerde vurgu yaptığı noktalar çalışmada dikkate alınan unsurlardandır.

Gazetelerin birinci sayfadan verdiği haberler gazetenin ideolojik kimliğini yansıttığı önemli bölümleridir. Bu noktada 2018 cumhurbaşkanlığı seçimi sürecinde tirajı en yüksek üç gazetenin birinci sayfadan verdiği haberler ile gazetenin ideolojik kimliğini yansıtıp yansıtmadığı noktasında da önemli bir değer taşımaktadır.

Araştırmanın Yöntemi

Çalışmada gazetelerin haber yapı ve ideolojik tanımlarını açıklamak amacıyla Van Dijk’in “Eleştirel Söylem Analizi” modelinden faydalanılacaktır.  Bu kapsamda birinci sayfada adaylara yönelik haberler; başlıklar, haber girişleri, ardalan ve bağlan bilgisi, sentaktik çözümlemesi, sözcük seçimleri ve haberin retoriği başlıkları altında incelenecektir. Van Dijk eleştirel söylem analizi ile ilgili kavramsal bilgilere çalışmanın ikinci bölümünde değinilmişti.

Araştırmanın Sınırlılıkları

Her sosyal çalışmada olduğu gibi bu çalışmada da zaman ve verilerden kaynaklanan bir takım sınırlandırmalar bulunmaktadır. Çalışmanın birinci sınırlandırması gazete sayısındadır. Çalışma kapsamına Türkiye’nin farklı ideolojik yapılarında olan ve tirajı en yüksek üç gazetesi dâhil edilmiştir. Çalışmadaki bir diğer sınırlandırma ise inceleme aralığının 10 Haziran 2018 ile 23 Haziran 2018 tarihleri arasındaki 14 günlük süreyi kapsamasıdır. Bu süre Cumhurbaşkanlığı seçim sürecinde en tartışmalı sürecin yaşandığı dönem olarak dikkat çekmektedir.

 

Bulgular ve Yorum

Bu bölümde araştırma kapsamındaki, gazetelerde 2018 cumhurbaşkanlığı seçim sürecinde yarışan adaylara yönelik birinci sayfada yer alan haberlerin analizi yapılacaktır.

Recep Tayyip Erdoğan

Araştırma kapsamında cumhurbaşkanlığı seçim sürecindeki medya analizinin yapılacağı ilk cumhurbaşkanı adayı Recep Tayyip Erdoğan’dır. Recep Tayyip Erdoğan AK Parti Cumhurbaşkanı adayıdır.

Recep Tayyip Erdoğan ile ilgili 10.06.2018 ile 23.06.2018 tarihleri arasında Türkiye’de tirajı en yüksek üç gazetenin birinci sayfasında yapılan haber sayısına ilişkin veriler Tablo 2’de gösterilmiştir.

Tablo 2: Recep Tayyip Erdoğan: Haberlerin Gazetelere Göre Dağılımı

Recep Tayyip ERDOĞANHürriyet
Gazetesi
Sabah
Gazetesi
Sözcü
Gazetesi
Haber Sayısı141414

 

Tablo 2’deki verilere bakıldığında 10 Haziran 2018 ile Yüksek Seçim Kurulu tarafından belirlenen resmi propaganda süresinin son günü olan 23 Haziran 2018 tarihleri arasındaki 14 günlük süreç içerisinde Türkiye’de tirajı en yüksek üç gazetenin birinci sayfasında her gün Recep Tayyip Erdoğan ile ilgili haberlere yer verildiği görülmektedir. Bu gazetelerin birinci sayfalarındaki ayrıntılı haber sunumları ile ilgili değerlendirmelere ilk olarak Hürriyet gazetesi ile başlanacaktır. Bu anlamda haberlerin analizi yapılırken haberler makro yapı ve mikro yapıda incelenecektir. Makro yapıda haberlerin tematik ve semantik çözümlemelerinde haber başlıkları, haber girişi, ardalan ve bağlam bilgisi ve fotoğraflar ele alınırken mikro yapıda ise haberlerin sentaktik çözümlemesi yapılmaktadır.

Hürriyet gazetesi siyasi eğilimi itibariyle kendisini merkezde konumlayan başka bir ifadeyle ana akım olarak nitelendirilebilecek yayın politikasına sahip bir gazetedir. Gazete yayın politikası sonucu olarak birinci sayfasında magazin, spor ve sağlıklı yaşam konularına da yer vermektedir.

Başlıklar: Gazeteciler, gazete manşetlerini yaparken en az kelime ile en çok bilgi verme kaygısı güderler. Benzer durum haber başlıkları içinde geçerli olmaktadır. Bunun yanında başlıkları aktarırken kullanılan her kelime okuyucuya da iletilmek istenen bir mesajdır. Bu nedenle eleştirel söylem analizinde gazete haber başlıkları önemli bir husus olarak göz ardı edilmemelidir. Hürriyet gazetesinin 10 Haziran 2018 ile 23 Haziran 2018 tarihleri arasındaki 14 günlük süreç içerisinde Cumhurbaşkanı adayı Recep Tayyip Erdoğan ile ilgili birinci sayfadan yer verdiği haber başlıkları şu şekildedir:

Ankara’ya 3 proje” (10 Haziran 2018), “Kandile 20 uçak” (12 Haziran 2018), “Beyaz Türk olmakla hiç övünmedim” (14 Haziran 2018), “Müjdelerimiz olacak” (16 Haziran 2018), “Kandilde toplantı alanlarını vurduk” (17 Haziran 2018), “Batıya seçimde dersi vereceğiz” (18 Haziran 2018), “Aşama aşama temizleyeceğiz” (19 Haziran 2018), “Kandili yıktık yıkıyoruz” (20 Haziran 2018), “Kandilde 35 ismi bitirdik” (22 Haziran 2018),

Hürriyet gazetesinin cumhurbaşkanlığı seçim döneminde Adalet ve Kalkınma Partisi Cumhurbaşkanı adayı Recep Tayyip Erdoğan ile ilgili attığı haber başlıkları göz önüne alındığında daha çok cumhurbaşkanı adayı Recep Tayyip Erdoğan’ın mitinglerde yaptığı konuşmaların alıntılarını başlık olarak kullandığı görülmektedir. Başlıklarda terörle mücadeleye yönelik gerçekleştirilen operasyonlara yönelik vurgular ve seçim sonrası vaatler dikkat çekmektedir. Gazete merkez medya olmanın verdiği bir pozisyon ile daha tarafsız bir yayıncı politikası izlemeye çalışıyor olarak görünmektedir.

Haber Girişi: Haber girişleri okuyucuların haber hakkında fikir sahibi olacakları özet niteliği taşıyan bölümlerdir. Bu bölümler başlıkla uyumlu bir şekilde haberin vurgulandı yönü ifade ederler Hürriyet Gazetesinin 10 Haziran 2018 ile 23 Haziran 2018 tarihleri arasındaki 14 günlük süreç içerisinde Cumhurbaşkanı adayı Recep Tayyip Erdoğan ile ilgili birinci sayfadan yer verdiği haber içeriklerinden bazıları şu şekildedir:

Cumhurbaşkanı Erdoğan dün Ankara’da 19 Mayıs Stadyumu’ndaki mitingde 55.000 kişilik yeni stadyum, Akkurta Fuar alanı ve millet bahçesi projelerini açıkladı  (10 Haziran 2018)

Bursa ve niğde de konuşan cumhurbaşkanı Erdoğan hedefimiz bataklığın en büyüğünü kurutmak diyerek operasyonla ilgili şu bilgileri verdi: “kandil demiştim hatırlayın. Orada operasyonu başlattık. 20 uçağımızda 14 önemli. Yok ettik.20 uçak gittiler, vurdular, döndüler. Ama daha bitmedi. Kandili ülkemiz ve milletimiz için bir temel kaynağı olmaktan çıkarıyoruz” (12 Haziran 2018)

Cumhurbaşkanı Erdoğan Antalya’daki mitingin ardından akşam Tv’de konuştu, birkaç gün içinde müjdelerimiz olacak sözlerine açıklık getirdi. “Yeni çalışmalarda yeni bilgilere ulaştık. Yeni bilgilerle beraber de tekrar operasyonlarımızı yaptık. Bu son operasyonlarda oradaki çok önemli bunları toplantı alanlarını vurduk. Şimdi onların henüz neticesini almadık ama vuruldukları kesin” (17 Haziran 2018)

Hürriyet gazetesinin haber içerikleri incelendiğinde başlık ile haber içerikleri arasında bir bağlantının olduğu görülmektedir. Gazete haber girişlerinde cumhurbaşkanı adayı Recep Tayyip Erdoğan’ın mitinglerde yaptığı konuşmaların bir bölümünü tırnak içerisinde vermiştir. Bunun yanında haber girişlerinde yoruma pek yer verilmediği görülmektedir. Haber içeriği aktarılırken önce başlıkta ifade edilen konuya yönelik bir açıklamanın yer aldığı ve daha sonra da habere ilişkin ayrıntıların verildiği görülmektedir. bunun yanında gazetenin haber içeriklerinde Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın terörle mücadele imajınının ön plana çıkarıldığı da görülmektedir.

Ardalan ve Bağlam Bilgisi: Bu bölüm habere ilişkin açıklamaların kaynağının belirtilip belirtilmediği arka plan bilgilerinin okuyucuya aktarılıp aktarılmadığının incelendiği bölümdür. Hürriyet gazetesinin cumhurbaşkanı adayı Recep Tayyip Erdoğan ile ilgili haber içerikleri incelendiğinde haberler kaynağının Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan olduğu ve bunu da haber içeriklerinde belirttiği görülmüştür.

Sentaktik Çözümleme: Sentaktik çözümlemede gazetenin haberlerinde yer verdiği cümlelerin yapıları, öznenin konumlandırılmış şekli ve haberin kuruluş biçimi incelenecektir. Bu anlamda aktif ve pasif cümle yapılarının haber söylemine yerleştirilmesi ideolojinin aktarılması adına bir yöntem olarak kullanılmaktadır. Hürriyet gazetesinin haber içerikleri incelendiğinde aktif ve pasif cümle yapılarının birlikte kullanıldığı görülmektedir.

Azeri doğal gazını Türkiye üzerinden Avrupa’ya taşıyacak trans anadolu doğal gaz boru hattı TANAP, cumhurbaşkanı Erdoğan ve dört ülke cumhurbaşkanının katılımıyla dün açıldı. (13 Haziran 2018)

Erdoğan Türk Silahlı kuvvetlerinin Münbiç de devriye gezmeye başlaması ile ilgili “ne dedik, Münbiç’den terör bitleri çıkacak. Kardeşim iş bilenin kılıç kuşananın” dedi (19 Haziran 2018)

Sözcük Seçimleri: Haber içeriğinde kullanılan sözcüklerin seçimi toplumun inanç ve ideolojilerinin belirlenebilmesi açısından eleştirel söylem analizinde kullanılan önemli bir unsurdur.Hürriyet gazetesinin haberlerinde kullandığı sözcükler genel olarak Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın mitinglerinde ve açılışlardaki konuşmalarından seçilmiştir. Ancak burada sözcük seçimi yapılırken istiklal ve istikbal, batı, ders vereceğiz, kandil, temizleyeceğiz, vurduk, ülkenin has evladı gibi ifadelerin milliyetçi tabana yönelik ifadeler olduğu belirtilebilir.

Haberin Retoriği: Haberlerin retoriğinde, fotoğraflar ve rakamlar incelenmektedir. Hürriyet gazetesinin 10 Haziran 2018 ile 23 Haziran 2018 tarihleri arasındaki 14 günlük süreç içerisinde Cumhurbaşkanı adayı Recep Tayyip Erdoğan ile ilgili birinci sayfadan yer verdiği haber fotoğraflarına bakıldığında gazetenin toplam 16 kare fotoğrafa yer verdiği görülmektedir. Bu fotoğrafların da daha çok mitinglerde çekilen, açılışlarda diğer ülke liderleriyle birlikte çekilen, şehitlerin kabrinde çekilen ve eşiyle birlikte miting alanında çekilen fotoğraflar olduğu görülmektedir. Bu fotoğrafların Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın halk ile iç içe olduğu ve bir dünya lideri olduğu imajına katkı sunduğu belirtilebilir. Haberlerin retoriğini kurmak ve haberlerin inandırıcılığını arttırmak amacıyla haberlerde rakamlar kullanılmaktadır. Hürriyet gazetesinin haberlerinde Ankara’ya 3 proje, Kandilde 35 ismi bitirdik, Kandile 20 uçak gibi ifadelerin kullanıldığı görülmektedir.

Araştırma kapsamında incelenen ikinci ulusal gazete Sabah gazetesidir. Sabah gazetesi 10 Haziran 2018 ile 23 Haziran 2018 tarihleri arasında Recep Tayyip Erdoğan’a ilişkin 14 habere yer verilmiştir. Gazetenin yayın politikasında iktidarın icraatlarına olumlu anlamda vurgu yapılmaktadır. Gazetenin birinci sayfasındaki haberlerde Recep Tayyip Erdoğan’ın adaylığı olumlu çerçevede sunulmaktadır.

Başlıklar: Sabah gazetesinin 10 Haziran 2018 ile 23 Haziran 2018 tarihleri arasındaki 14 günlük süre içerisinde cumhurbaşkanı adayı Recep Tayyip Erdoğan’a yönelik ilk sayfadan verdiği haber başlıkları şu şekildedir.

Bunlara kalsa ülkeyi satarlar (10 Haziran 2018), Milletim sizi sandığa gömecek (11 Haziran 2018), Kandil’deki terör bataklığını kurutacağız (12 Haziran 2018), CHP’nin mitingine katılanların tamamı HDP’li (13 Haziran 2018),   Abdülhamit hayal etti Erdoğan yaptı, Amerika yine hüsrana uğradı (14 Haziran 2018),   Teröristlerin topunu bitirmek için geliyoruz (20 Haziran 2018), Toplantıdaki lider takımın hallettik (21 Haziran 2018), Kandilde üst düzey 35 teröristi bitirdik (22 Haziran 2018), Biz teröristleri vuruyoruz CHP kol kola yürüyor (23 Haziran 2018).

Yazının tamamı için tıklayınız…

 

WhatsApp'tan Yaz...